Thưa quý vị và các bạn! Cùng với sự thay đổi của xu hướng thị trường, những năm gần đây, làng nghề sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ ở phường Phù Khê đang đứng trước nhiều thách thức. Trong bối cảnh, một số cơ sở sản xuất, kinh doanh của làng nghề truyền thống phải tạm dừng hoạt động hoặc chuyển nghề, thì vẫn có những "điểm sáng" vững vàng đi lên nhờ nhanh nhạy đổi mới để thích ứng với biến động thị trường. Ghi nhận của phóng viên Trung tâm Cung ứng về nội dung này.
Đến thăm xưởng sản xuất của cơ sở sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ Hùng Vân, tổ dân phố Phù Khê Đông, phường Phù Khê, vẫn đều đặn tiếng máy cưa, máy xẻ, bên cạnh là những người thợ giấy giáp đang hoàn thiện các công đoạn cuối cùng để hoàn thành sản phẩm bộ bàn ghế. Anh Nguyễn Văn Hùng, chủ cơ sở cho biết: Những năm gần đây, nhu cầu thị trường về sản phẩm đồ gỗ mỹ nghệ có xu hướng giảm mạnh, làm ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của cơ sở. Tuy nhiên, với mong muốn giữ gìn và phát triển làng nghề, tôi đã chủ động tìm tòi, học hỏi và thích ứng với thị trường. Tôi đã tích cực ứng dụng công nghệ, đẩy mạnh chuyển đổi số và bán hàng trực tuyến.
Cùng với việc đầu tư đổi mới công nghệ, hệ thống thiết bị máy móc hiện đại trong sản xuất, anh Hùng chú trọng đầu tư xây dựng các video giới thiệu chi tiết sản phẩm trên fanpage và các nền tảng mạng xã hội. Mỗi ngày anh đều đăng video, hình ảnh sản phẩm với nhiều góc quay khác nhau để khách hàng ở xa có thể xem kỹ. Nhờ đó, cơ sở vẫn duy trì được đơn hàng đều đặn.
Có thể thấy, trong thời đại công nghệ 4.0 hiện nay, việc tận dụng nền tảng số đã không chỉ giúp các cơ sở tiếp cận khách hàng nhanh hơn mà còn giảm đáng kể chi phí trung gian, mở rộng thị trường tiêu thụ trong bối cảnh phương thức kinh doanh truyền thống gặp khó khăn.
Còn đối với, Hợp tác xã gỗ mỹ nghệ Hiệp Thắng, phường Phù Khê. Trước thực tế làng nghề truyền thống gặp nhiều khó khăn, Hợp tác xã đã mạnh dạn nghiên cứu chuyển đổi sang chế tác tranh phong cảnh, tranh tượng, tranh nội thất, linh vật… bằng gỗ, hướng đến đối tượng khách hàng nội địa yêu thích những dòng sản phẩm này. Để sản phẩm bảo đảm chất lượng, đáp ứng được nhu cầu, thị hiếu của người tiêu dùng, Hợp tác xã thường xuyên nghiên cứu, học hỏi nâng cao tay nghề cho người lao động; sáng tạo ra những sản phẩm mới phù hợp với xu thế thị trường. Anh Nguyễn Trần Hiệp, Giám đốc Hợp tác xã chia sẻ: Khi chuyển hướng sang dòng sản phẩm mới, Hợp tác xã không sản xuất đại trà. Mỗi sản phẩm là một tác phẩm độc bản, trải qua 7 công đoạn khắt khe từ thiết kế đến gọt dũa thủ công. Chính hướng đi “chậm mà chắc”, tập trung vào dòng sản phẩm tự sáng tác và đơn đặt hàng riêng biệt đã giúp Hợp tác xã Gỗ mỹ nghệ Hiệp Thắng chinh phục được nhiều khách hàng. Đến nay, Hợp tác xã có 4 cơ sở sản xuất; 6 sản phẩm đạt chứng nhận OCOP 3 sao như: Tượng Bác Hồ, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, đôi lọ lục bình tứ linh hội tụ... cùng nhiều tác phẩm để lại dấu ấn cho khách hàng và đem về nhiều giải thưởng có giá trị cao tại các cuộc thi, trưng bày, triển lãm sản phẩm mỹ nghệ. Qua đó, giúp Hợp tác xã khẳng định được thương hiệu, đạt doanh thu gần 7 tỷ đồng/năm, tạo việc làm ổn định cho hơn 60 lao động địa phương.
Đứng trước những khó khăn chung của ngành đồ gỗ mỹ nghệ, thị trường suy giảm, giá nguyên vật liệu ngày càng tăng.. Hiện nay, lớp thợ trẻ ở làng nghê gắn bó với nghề truyền thống ngày càng ít. Không ít thanh niên đã lựa chọn làm việc tại các khu công nghiệp thay vì theo nghề truyền thống bởi công việc nghề mộc đòi hỏi sự kiên trì, tay nghề cao và mất nhiều thời gian học việc. Đây là nguy cơ khiến cho làng nghề truyền thống đồ gỗ mỹ nghệ trên địa bàn phường có thể bị mai một theo thời gian.
Trước những khó khăn, thách thức đó, thời gian qua, chính quyền phường Phù Khê cũng đã triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo tồn và phát triển làng nghề bền vững. Bê cạnh việc triển khai các chính sách hỗ trợ để các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi. Địa phương cũng tập trung hướng dẫn các cơ sở sản xuất xây dựng sản phẩm OCOP, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia hội chợ, triển lãm, đồng thời khuyến khích đầu tư máy móc hiện đại để nâng cao chất lượng sản phẩm…. Một hướng đi quan trọng khác là xây dựng thương hiệu làng nghề gắn với phát triển du lịch trải nghiệm. Với bề dày lịch sử và kỹ thuật chế tác độc đáo, Phù Khê hoàn toàn có thể trở thành điểm đến văn hóa hấp dẫn, nơi du khách được tham quan xưởng sản xuất, tìm hiểu quy trình chế tác và trực tiếp trải nghiệm nghề mộc truyền thống.
Cùng với sự hỗ trợ của chính quyền trong quy hoạch làng nghề, xử lý môi trường và xúc tiến thương mại. Hy vọng rằng, nghề gỗ mỹ nghệ của phường Phù Khê sẽ từng bước tìm lại sức sống mới. Giữa nhịp sống hiện đại, những tiếng đục, tiếng chạm nơi làng nghề vẫn vang lên như nhịp nối quá khứ với hiện tại, khẳng định giá trị bền vững của một nghề truyền thống lâu đời trên quê hương Kinh Bắc./.
