Thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về đổi mới công tác quản lý thuế theo hướng công khai, minh bạch, phù hợp với thực tiễn hoạt động sản xuất, kinh doanh, kể từ ngày 01/01/2026, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trên toàn quốc thực hiện kê khai, nộp thuế theo phương pháp kê khai theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.
Việc chuyển đổi từ phương pháp nộp thuế khoán sang phương pháp kê khai là bước thay đổi quan trọng, tác động trực tiếp đến toàn bộ hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh. Theo đó, người nộp thuế không còn thực hiện theo mức thuế ấn định như trước đây mà phải tự kê khai doanh thu thực tế phát sinh, tự xác định nghĩa vụ thuế và thực hiện nộp thuế theo quy định.
Phương pháp kê khai thuế yêu cầu hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh chủ động theo dõi đầy đủ hoạt động sản xuất, kinh doanh. Doanh thu phát sinh trong kỳ phải được ghi nhận trung thực, đầy đủ để làm căn cứ xác định số thuế phải nộp. Người nộp thuế thực hiện kê khai, nộp thuế theo tháng hoặc theo quý tùy theo quy mô doanh thu và chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung kê khai.
Phân loại nghĩa vụ thuế theo mức doanh thu
Để tạo điều kiện thuận lợi cho người nộp thuế, chính sách thuế quy định cụ thể nghĩa vụ thuế theo từng mức doanh thu như sau:
* Đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống:
- Không phải nộp thuế giá trị gia tăng;
- Không phải nộp thuế thu nhập cá nhân;
- Vẫn phải thực hiện thông báo doanh thu thực tế với cơ quan thuế theo quy định.
Việc không phát sinh nghĩa vụ nộp thuế không đồng nghĩa với việc không thực hiện nghĩa vụ kê khai, thông tin với cơ quan thuế.
* Đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm:
- Phải nộp thuế giá trị gia tăng;
- Phải nộp thuế thu nhập cá nhân;
- Thực hiện kê khai, nộp thuế theo tháng hoặc theo quý theo quy định.
Tùy theo quy mô doanh thu, người nộp thuế áp dụng phương pháp tính thuế phù hợp, bao gồm tính thuế theo tỷ lệ trên doanh thu hoặc theo thu nhập tính thuế (doanh thu trừ chi phí hợp lệ).
Yêu cầu về hóa đơn điện tử và kê khai điện tử
Cùng với việc thực hiện phương pháp kê khai, các yêu cầu về chuyển đổi số trong quản lý thuế cũng được triển khai đồng bộ. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 01 tỷ đồng/năm trở lên phải sử dụng hóa đơn điện tử theo quy định. Trường hợp có doanh thu trên 500 triệu đồng đến dưới 01 tỷ đồng được khuyến khích đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử nếu đáp ứng điều kiện về công nghệ thông tin.
Việc kê khai, nộp thuế được thực hiện thông qua các ứng dụng điện tử của ngành Thuế, góp phần giảm thủ tục hành chính, tiết kiệm thời gian, chi phí cho người nộp thuế.
Yêu cầu về sổ sách, chứng từ và xác định doanh thu
Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có trách nhiệm thực hiện ghi chép, theo dõi doanh thu, chi phí và lưu giữ đầy đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật về kế toán và thuế. Doanh thu để xác định nghĩa vụ thuế là toàn bộ số tiền bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ và các khoản thu khác liên quan đến hoạt động kinh doanh, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa.
Thời điểm xác định doanh thu là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu, quyền sử dụng hàng hóa đối với hoạt động bán hàng hoặc thời điểm hoàn thành việc cung ứng dịch vụ theo quy định.
Quyền và trách nhiệm của người nộp thuế
Trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có quyền được cơ quan thuế hướng dẫn, hỗ trợ; được cung cấp thông tin, giải đáp vướng mắc và bảo đảm các quyền theo quy định của pháp luật về quản lý thuế.
Đồng thời, người nộp thuế có trách nhiệm kê khai trung thực, đầy đủ; cung cấp thông tin, tài liệu khi cơ quan thuế yêu cầu; thực hiện đúng quy định về sổ sách kế toán, hóa đơn, chứng từ và chịu trách nhiệm trước pháp luật về nghĩa vụ thuế của mình.
Việc triển khai phương pháp kê khai thuế từ năm 2026 là bước chuyển quan trọng trong công tác quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, góp phần xây dựng môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch và hiện đại.
Trong thời gian tới, các nội dung cụ thể về phương pháp tính thuế, tỷ lệ thuế, thời hạn kê khai và các quy định liên quan sẽ tiếp tục được hướng dẫn để người dân nắm bắt và thực hiện đúng quy định.